ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
270
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
« 1 » مر « 1 » نزلهء كرم را ياذ كردهام و زكام باز دارذ بوييدن كافور و صندل يا بخور كند كافور را جنانك بر آبكينه باره نهذ و آبكينه را باتش « 2 » برنهد و بخور كند بقمع يا سبوس را بسركا فرغار كند و باز خشك كند و بخور كند « 3 » و بوذ كى اين زكام از سردى بوذ و از بس هواى خنك و سرما بديد آمذه بوذ نشان وى آن بوذ كى اب تنك « 4 » روذ و سبيد و سرد و علاج وى علاج نزلهى سرد بوذ و منفعت كند مرين زكام را بخور « 5 » كردن بعود خام و « 5 » برورده و مشك و كندرو « 6 » و قسط تلخ و سوختهى قرطاس جندانى تا زكام باز ايستذ و السلم « 7 » باب بيماريها جشم اول ياذ كنم « 8 » رمد و معنى رمد آماسى بوذ خونى كبيايذ بجشم و سبب اين آماس آن بوذ كى خون بسيار كرد آيذ اندر اجواف عروق دماغ و فرود آيذ بجشم و طبقهء ملتحمه را بياماسانذ و نشان وى آن بوذ كجشم سرخ بوذ و آماسيذه و اين آماس تنجيذه بوذ و جشم را بتنجاند و تمدّد كند و « 9 » علاج وى فصد بوذ از قيفال از ان دست كى برابر جشم بوذ و باز شكم آرذ بحقنهء نرم [ يا ] « 10 » شراب آلو قوى كرده بسقمونيا يا شراب خرماى هندو قوى كرده بسقمونيا و بفرمايذ شير دوشيدن اندر جشم از بستان
--> ( 1 - 1 ) - ف : من ( 2 ) - ف : بر آتش ( 3 ) - ب ه : بقمع سوى بينى . ( 4 ) - ب ه : از بينى ( 5 - 5 ) - ف : كند بعود خام ( 6 ) - ف : كندر ( 7 ) - ف : « و السلم » ندارد ( 8 ) - ب ه : از ( 9 ) - ف : « و » ندارد ( 10 ) - از « ف » و « م » افزوده شد . در اصل : با